Omgevingskiemen

Zoomfunctie

Moeite met het lezen van de tekst? Vrijwel alle populaire browsers geven u controle over hoe groot websites worden weergegeven.

  • Windows
    Mac OS
  • Zoom in
  • Zoom uit
  • Zoom 100%
  • Muiswiel op / neer

Omgevingskiemen komen vooral voor in mest, grond, water en strooisel. Deze infecties ontstaan vooral vanuit de plek waar de koe ligt. Op stal zijn dit het ligbed, de vloeren en gangpaden, vuile onderpoten en klauwen, maar ook vuile melkstellen kunnen een rol spelen. Natte, vieze plekken in de weide zijn ook berucht. Vaak is het al te zien aan de koe: de bevuiling met mest en ander zichtbaar vuil geeft een duidelijk beeld van de infectiedruk. Schone koeien zijn dus een voorwaarde. Maar ook schone koeien kunnen in bacteriologisch verontreinigd strooisel liggen. Bacteriën zijn niet zichtbaar en kunnen massaal aanwezig zijn in ‘schoon’ strooisel, waardoor ze zorgen voor een enorme infectiedruk.

Bij melkkoeien, maar ook bij droge koeien en drachtige vaarzen, is hygiëne van het ligbed van groot belang. Bij drachtige vaarzen is circa twee maanden voor het afkalven 60 procent van de slotgaten al ‘open’. Het is begrijpelijk dat hygiënisch huisvesten van vaarzen een rol speelt in het voorkomen van mastitis. Bij droge koeien is de situatie vergelijkbaar. Veel mastitisgevallen die optreden in het begin van de lactatie worden veroorzaakt door infecties met omgevingskiemen die al tijdens de droogstand ontstaan.

In de wachtruimte vóór het melken zijn de slotgaten al niet meer geheel gesloten. De natuurlijke bescherming van het tepelkanaal is dus deels weg. Opspattende mest, zeker als de mest wat dunner is, maakt de uiers en spenen vuiler en het risico op infecties groter.

Hygiëne

De hygiëne van de koe geeft een goede eerste indruk van de infectiedruk van kiemen uit de omgeving. Een visueel schone koe betekent een schone omgeving en dus waarschijnlijk al een lage infectiedruk vanuit de omgeving. Een vuile koe betekent in ieder geval een hogere infectiedruk. Hoe is de hygiëne op uw bedrijf? Met de hygiënescorekaart kunt u nagaan hoe schoon uw koeien zijn. Aan de hand van de uier, de dijen en de onderpoot van de koeien bepaalt u de score, die tussen 1 en 4 ligt. Scoor de dieren van dichtbij, bijvoorbeeld in de melkstal. De hygiënescorekaart geeft aan de hand van foto’s een goed beeld over hoe koeien gescoord kunnen worden. Belangrijk is om een flink aantal koeien (vijftig stuks) te scoren. En vergeet de droge koeien en de drachtige vaarzen niet. Lees meer over hygiëne

Uierhygiëne begint in de stal

In het stalseizoen krijgt uierhygiëne vaak extra aandacht, en dat is niet voor niets. Natuurlijk kunnen we vuile uiers schoonmaken, maar dat kan te laat zijn om uierinfecties te voorkomen. Bovendien geeft het onnodig veel werk tijdens  het melken, waardoor het melkritme wordt verstoord.  Met het toenemend aantal grotere melkstallen en melkrobots wordt het belang van een goede uierhygiëne alleen maar groter. Bij  gebruik van een melkrobot wordt er bij de voorbehandeling  bijvoorbeeld geen onderscheid gemaakt tussen vuile en schone spenen. Bovendien is er minder controle op de effectiviteit van de voorbehandeling. Er zijn verschillende factoren die invloed hebben op de uierhygiëne; één van de belangrijkste is het  strooisel.

Soort strooisel : Strooisel dat in de boxen wordt gebruikt moet schoon en droog zijn. Bacteriën hebben vocht en een voedingsbodem nodig om te kunnen groeien. Als er bijvoorbeeld klam zaagsel wordt gebruikt, of los gestort en niet afgedekt kan ondanks dat het op het oog schoon is enorme aantallen kiemen bevatten. Zo ook met Green Bedding, na het persen moet dit nog nadrogen als het in de boxen ligt. Welk type strooisel wordt gebruikt, het resultaat moet schone koeien opleveren en infectiedruk moet laag zijn.

  • de hoeveelheid strooisel: hoe meer strooisel hoe schoner de uiers
  • de frequentie van instrooien: hoe verser het strooisel hoe schoner de uiers

    Naast de kwaliteit van het ligboxenstrooisel zijn er ook andere zaken die van invloed zijn op de uierhygiëne. Denk bijvoorbeeld hierbij aan;

  • de  mestconsistentie; dunne mest betekent vuilere  uiers
  • Let ook op de hygiëne van de looppaden: Op het moment dat een koe ligt, liggen de klauwen  vaak tegen de spenen aan. Bovendien zijn droge en schone klauwen  ook belangrijk voor de goede klauwgezondheid
  • Voorkom melklekken : let daarbij op fokkerij (melksnelheid), melkintervallen en melkwinning.
  • Door jongvee niet uitsluitend op volledig rooster te huisvesten verkleind u de kans op damslapers in een later stadium.
  • Zorg voor de juiste ligboxafmetingen: niet te ruim maar wel zodanig dat de koeien makkelijk op kunnen staan om te voorkomen dat ze liggend gaan mesten
  • Let ook op de ligplaatsen van de drachtige pinken, droge koeien en kalfkoeien. Veel mastitisinfecties ontstaan in de droogstand en rond het kalven.

Beoordelen Uierhygiëne

Mastitis Tankmelk geeft u veel informatie over de uier- en stalhygiëne: indien het aantal Coliformen of omgevingsstreptokokken verhoogd is in uw tankmelk, kan de stalhygiëne en de melkhygiëne een rol spelen ).  De hygiëne scorekaart (link) is een  goed hulpmiddel om objectief de uier- en stalhygiëne te meten. Tel het aantal koeien dat de melkstal of melkrobot binnenkomt met vuile uiers. Is dit meer of minder dan 10 procent van de koppel? Uit Amerikaans onderzoek weten we dat koeien met een uierhygiënescore van 3 en 4, 1.5 keer zoveel kans op een mastitisinfectie hebben dan dieren met een lagere score.   Daarnaast geeft het melkfilter natuurlijk dagelijks een indicatie van de uierhygiëne.

Check de UGA wijzer om te zien welke concrete maatregelen u zou kunnen nemen om de uiergezondheid op uw bedrijf te verbeteren

Meer tips om de infectiedruk op uw bedrijf te verlagen

Strooisel

Het is heel belangrijk dat strooisel zo droog mogelijk is. Bacteriën vermeerderen zich bij voorkeur in vochtige en warme (broei)omstandigheden. Organisch materiaal, zoals zaagsel, stro en vaste fractiemest wordt door bacteriën ook als voedingsbron gebruikt, zeker als daar ook nog wat uitgelekte melk bij komt. De snelste bacterievermeerdering - in volgorde van snelheid - treedt op in vaste fractiemest, stro, hardhoutschilfers, wit zaagsel, papierpulp. Zachte houtsoorten (bijvoorbeeld den en spar) bevatten meer harsachtige stoffen, die de bacteriële vermeerdering enigszins remmen en daardoor geschikter zijn dan hardhout of eik. Lees meer over verschillende soorten strooisel
Lees meer over het onderhouden van strooisel

 

Terug naar infectiedruk

Terug naar uiergezondheid

Oude browser

We zien dat u gebruik maakt van een verouderde browser. Niet alle onderdelen van de website zullen daardoor goed functioneren. Download nu de laatste versie van uw browser om veilig te kunnen surfen.

GD maakt gebruik van cookies om onze website te analyseren en de functionaliteit te verbeteren. Meer info vind je in ons cookiebeleid.