13-1-2026:
Het jaar 2025 leek lange tijd gunstig voor de IBR-bestrijding in Nederland. Tot en met oktober kregen slechts 13 IBR-vrije rundveebedrijven te maken met een besmetting (12 melkveebedrijven en één vleesveebedrijf). In de laatste twee maanden van het jaar is dit aantal echter meer dan verdubbeld: nog eens 15 melkveebedrijven raakten besmet. Opvallend is dat de uitbraken verspreid over heel Nederland voorkomen (zie kaartje). Het blijft dus zaak om overal waakzaam te zijn!
Diverse methoden van monitoring leidden tot het oppikken van de infecties:
- Negen bedrijven verloren hun IBR-vrijstatus doordat in de tankmelk IBR-antistoffen werden aangetoond.
- Twee bedrijven door neusswabs waarin het IBR-virus werd aangetoond.
- Twee bedrijven door het aantreffen van een verwerper met IBR-antistoffen
- Eén bedrijf na een sectie waarbij het IBR-virus werd aangetoond.
- Eén bedrijf door een besmet aangevoerd rund dat het IBR-virus verspreidde.
Alert op klinische verschijnselen
Uit gesprekken met getroffen bedrijven waar de infectie via een tankmelkomslag werd ontdekt, blijkt dat er vaak al weken eerder klinische verschijnselen aanwezig waren, zonder dat hier aandacht aan werd besteed. De bekendste symptomen van een IBR-infectie zijn neus- en/of ooguitvloeiing, snurken, koorts, verminderde eetlust, daling van de melkproductie, verwerpen en soms sterfte. Het is belangrijk alert te blijven op deze signalen en bij twijfel direct diagnostiek te laten uitvoeren door de dierenarts, ongeacht de IBR-status of het type bedrijf. Voor het aantonen van IBR-virus in neusswabs is GD het enige erkende laboratorium.
Diagnose IBR gesteld?
Neem extra hygiënemaatregelen om verspreiding naar andere bedrijven te voorkomen en informeer direct buurt- en contactbedrijven en erfbetreders. Zo kunnen ook zij maatregelen nemen om verdere verspreiding van het virus tegen te gaan.
Getroffen bedrijven zullen nog jarenlang moeten vaccineren. Hoe eerder de eerste enting wordt toegediend, hoe beter. Ook voor andere bedrijven die het risico willen verkleinen is het belangrijk om vaccinatie te overwegen. Het inslepen van IBR veroorzaakt immers schade en heeft gevolgen voor een hele generatie koeien.
drs. Frederik Waldeck, dierenarts rundvee
Ook interessant: Protocol IBR-uitbraak