Zoomfunctie

Moeite met het lezen van de tekst? Vrijwel alle populaire browsers geven u controle over hoe groot websites worden weergegeven.

  • Windows
    Mac OS
  • Zoom in
  • Zoom uit
  • Zoom 100%
  • Muiswiel op / neer

Diersoorten

Koperovermaat aantonen via lever(biopt)

10-1-2019: 

Het steekt nauw met de voorziening van koper bij koeien. Wat voor veel spoorelementen geldt, geldt zeker voor koper: niet alleen een tekort kan voor problemen zorgen, ook een overmaat kan schadelijk zijn. Leveronderzoek is op dit moment de enige manier om een overmaat aan koper aan te tonen.

Als koeien meer koper opnemen dan ze nodig hebben, slaan ze het teveel aan koper deels op in de lever. Is de opgenomen hoeveelheid koper gedurende een langere periode te hoog, dan kan koperstapeling optreden. Bij een kopergehalte van meer dan 1.000 mg/kg ds in de lever is er sprake een verhoogd risico op koperintoxicatie.

Koperstapeling begint zonder duidelijke klinische verschijnselen. Als de stapeling doorgaat, kan er leverschade optreden.  Leverschade kan leiden tot een verminderde weerstand. Als de schade ernstig is of het dier in een stresssituatie terecht komt, kan het dier acuut sterven. 

Koperoverschot meten

Het koperniveau in het bloed wordt redelijk strak gereguleerd. Omdat overschotten worden opgeslagen in de lever, is hiervan weinig terug te zien in het bloed. Het is dus niet mogelijk om op basis van een meting van koper in het bloed, af te leiden of en in hoeverre er een overmaat koper wordt opgenomen. Het koperniveau in bloed staat in relatie met het koperniveau in melk. Ook via (tank)melk kan op dit moment nog geen overmaat aan koper worden aangetoond. Daarom wordt als uitslag alleen ‘geen aanwijzingen voor tekort’ weergegeven. Voor het aantonen van een koperovermaat is het nodig het kopergehalte in de lever te onderzoeken via leveronderzoek of het nemen van leverbiopten bij meerdere dieren in een lactatiefase.

Kopertekort meten

Kopertekorten kunnen wel worden aangetoond via bloed of (tank)melk. Hierbij is het belangrijk om te beseffen dat als er te weinig koper wordt opgenomen, het niveau in het bloed nog langere tijd binnen de norm blijft. Bij een te lage opname wordt namelijk eerst de voorraad in de lever opgebruikt. Meestal daalt het niveau in het bloed pas (<10 µmol/L), als er bijna geen koper in de lever meer aanwezig is.

Houd er bij tankmelkonderzoek rekening mee dat u de kopervoorziening op koppelniveau meet. Het gaat dus om een gemiddelde van de koppel. Zijn er meerdere dieren binnen de koppel met een verlaagd koperniveau in het bloed (<10 µmol/L), dan zal ook in tankmelk het koperniveau gaan dalen, uiteindelijk tot onder de 35 (µg/L). 

In de Herkauwer van februari leest u een uitgebreid artikel over de kopervoorziening bij melkkoeien, inclusief tips en adviezen. 

Oude browser

We zien dat u gebruik maakt van een verouderde browser. Niet alle onderdelen van de website zullen daardoor goed functioneren. Download nu de laatste versie van uw browser om veilig te kunnen surfen.