Zoomfunctie

Moeite met het lezen van de tekst? Vrijwel alle populaire browsers geven u controle over hoe groot websites worden weergegeven.

  • Windows
    Mac OS
  • Zoom in
  • Zoom uit
  • Zoom 100%
  • Muiswiel op / neer

Diersoorten

Besmettelijke zeefbeentumor voor het eerst vastgesteld in Nederland

23-4-2019:  In 2018 heeft GD bij een schaap dat voor pathologisch onderzoek is aangeboden de diagnose besmettelijke zeefbeentumor gesteld. Begin 2019 is dit type tumor opnieuw in schapen van hetzelfde bedrijf aangetoond. Het is de eerste keer dat deze aandoening bij schapen in Nederland is vastgesteld.


Achtergrond van de casus en de ziekte
Bij een schaap dat werd ingestuurd voor pathologisch onderzoek is een tumor in het zeefbeen vastgesteld. Zeefbeentumoren (adenocarcinoom) bij schapen kunnen een virale oorsprong hebben. Om dit nader te onderzoeken zijn monsters van de tumor voor nader onderzoek naar het Moredun Research Instituut in Schotland gestuurd. Uit onderzoek is gebleken dat er sprake was van een virale achtergrond van de tumor. De officiële naam voor dergelijke zeefbeentumoren is ovine enzootic nasal adenocarcinoma en het oorzakelijk virus heet enzootic nasal tumor virus (ENTV).

Dergelijke tumoren worden in de regel niet gezien bij dieren jonger dan twee jaar. In een koppel waar dit probleem speelt is het aantal aangedane dieren in de regel laag. Aangezien de aandoening een virale oorsprong heeft en zich via besmette aerosolen kan verspreiden dienen maatregelen te worden genomen om verspreiding te voorkomen. De aandoening kan worden aangetoond door pathologisch onderzoek uit te voeren. Op dit moment zijn er geen betrouwbare testen beschikbaar waarmee screening naar dit virus bij levende schapen kan worden uitgevoerd.

Tijdens een bedrijfsbezoek van GD heeft de schapenhouder aangegeven dat het schaap op het eigen bedrijf was geboren in 2016. In 2015 is gebruik gemaakt van Duitse importrammen. Verder is aangegeven dat er eerder in 2018 een ook in 2016 geboren schaap is gestorven waarvan de eigenaar achteraf niet kan uitsluiten dat het schaap leed aan dezelfde ziekte. Tijdens het bezoek is het koppel geïnspecteerd. Hierbij zijn geen verdachte dieren opgemerkt. Er is afgesproken dat de schapenhouder contact zoekt met GD wanneer zich bijzonderheden in het koppel voordoen. In 2019 is het bedrijf opnieuw bezocht nadat melding werd gedaan van een schaap met klinische klachten passend bij ENTV. De klinische klachten die de eigenaar van deze dieren beschreef zijn dikte uit neusopening, ademhalingsproblemen, benauwdheid, neusuitvloeiing, snuiven, zwelling aan de neusrug en een uitpuilend oog. Deze klachten worden veroorzaakt door de ruimte die de groeiende tumor in de neusholte en daarbuiten inneemt. Ook in de weken daaropvolgend werd in totaal driemaal melding gemaakt van schapen met klinische klachten van ENTV. Alle betreffende schapen zijn aangeboden voor pathologisch onderzoek en bleken een kwaadaardige tumor in het zeefbeen te hebben.

Jaagsiekte; een “vergelijkbare” aandoening
Een aandoening die qua etiologie op deze aandoening lijkt is jaagsiekte, een aandoening veroorzaakt door een beta-retrovirus (JSRV). Dit virus maakt dat vloeistof producerende cellen van kleine luchtwegen en longblaasjes tumoreus ontaarden. De longtumor produceert vocht en deze toenemende vochtproductie zorgt er uiteindelijk voor dat het schaap hoorbaar ademhaalt. In een later stadium loopt schuimig vocht uit de neus als je de kop van het dier laag of de achterbenen hoog houdt. In ons land is jaagsiekte in 1978 vastgesteld bij uit het Verenigd Koninkrijk geïmporteerde schapen. Na het stellen van de diagnose zijn alle importdieren en alle schapen die met deze dieren in contact waren geweest geruimd. Daarna is jaagsiekte hier niet meer vastgesteld.

Opvolging
Het is van groot belang dat wordt voorkomen dat de ziekte zich verder verspreidt.Nader onderzoek in het betreffende koppel is wenselijk, maar ook in koppels waar in het verleden contact is geweest. GD adviseert om dit koppel te ruimen, net zoals dat is gedaan met het koppel waar jaagsiekte in de jaren 70 werd aangetoond. Echter, voor ENTV geldt momenteel geen regelgeving en zodoende kan het advies niet worden afgedwongen.

 

Oude browser

We zien dat u gebruik maakt van een verouderde browser. Niet alle onderdelen van de website zullen daardoor goed functioneren. Download nu de laatste versie van uw browser om veilig te kunnen surfen.